Nguyên lí chung

Để điều chỉnh điện áp ta có thể sử dụng các phương pháp sau:

  1. Điều chỉnh điện áp máy phát điện bằng cách điều chỉnh dòng điện kích từ máy phát.
  2. Điều chỉnh điện áp ra của máy biến áp tăng áp và hạ áp bằng cách đặt đầu phân áp cố định hoặc điều áp dưới tải.
  3. Điều chỉnh điện áp trên đường dây tải điện bằng máy biến áp điều chỉnh và biến áp bổ trợ.
  4. Đặt các thiết bị bù ngang có điều chỉnh để thay đổi tổn thất điện áp trên đường dây, có thể dùng bộ tụ điện, máy bù đồng bộ, động cơ điện đồng bộ có điều chỉnh kích từ hoặc thiết bị kháng bù nhanh (SVC).
  5. Đặt thiết bị bù dọc trên đường dây để thay đổi điện kháng đường dây nhằm thay đổi tổn thất điện áp.

Theo bản chất vật lý, chỉ có 2 phương pháp cơ bản để điều chỉnh điện áp đó là: hoặc tăng thêm nguồn công suất phản kháng (phương pháp 1, 4) hoặc phân bổ lại công suất phản kháng trong mạng điện (các phương pháp còn lại). Phương pháp sau chỉ có hiệu quả khi hệ thống điện có đủ công suất phản kháng. Khi hệ thống điện thiếu công suất phản kháng, phương pháp duy nhất để điều chỉnh điện áp là tăng thêm các nguồn phản kháng.

Các thiết bị điều chỉnh điện áp

Các thiết bị sử dụng để điều chỉnh điện áp gồm có:

  • Đầu phân áp của máy biến áp.
  • Máy biến áp điều áp dưới tải.
  • Bộ điều chỉnh đường dây.
  • Bộ tụ điện có điều chỉnh.
  • Máy bù đồng bộ.
  • Động cơ đồng bộ có điều chỉnh kích từ.

Đầu phân áp của máy biến áp (MBA)

Ở đầu dây cao áp của máy biến áp, ngoài đầu ra chính còn có các đầu ra phụ gọi là đầu phân áp. Các đầu phân áp cho phép thay đổi số vòng dây cuộn cao của MBA và do đó thay đổi hệ số biến áp của MBA.

đầu phân áp của MBA

Máy biến áp điều áp dưới tải

Máy biến áp điều áp dưới tải là loại máy biến áp có thể thay đổi đầu phân áp khi đang mang tải. Sơ đồ nguyên lý của một số loại máy biến áp điều áp dưới tải như hình dưới:

sơ đồ nguyên lý MBA điều áp 1

sơ đồ nguyên lý MBA điều áp 2

sơ đồ nguyên lý MBA điều áp 3

Bộ điều chỉnh đường dây

Sơ đồ nguyên lí dưới đây, gồm có máy biến áp điều chỉnh có các đầu phân áp phụ điều áp dưới tải và máy biến áp bổ trợ nối vào đường dây, điện áp tăng thêm này được điều chỉnh bằng cách thay đổi đầu phân áp của máy biến áp điều chỉnh khi mang tải. Bộ này có thể đặt ở đầu hoặc cuối đường dây tải điện trước khi vào trạm biến áp.

sơ đồ nguyên lý bộ điều chỉnh đường dây

Điều chỉnh điện áp trong hệ thống điện
Đánh giá bài viết